یانه‌ رؤچنه

روچنه‌

چینه‌ مه‌تڵه‌بی جوراوجوری ؤه‌ڵێ باؤه

ماچؤ

" گۆرانی" و "ماچو" شناسۍ زۋانیینۍ یان لەکەنامۍ؟

ئاكۊ مارانی

٢٠و جێنیوەری ٢٠١٧

ئایا ھۆرامی-زۋانەکۍ وېشا بە وېشا "گۆران" و "ماچۊ" ۋاتەن یان لەکەنامۊ دۆروبەریەنۍ و گەڕۊکە ئۆروپییە وەرکۆت-ژناسەکا باڵاو ئېمەرە بڕېنۍ؟

فرەو ھۆرامییەکا ھۆرامانو بەشو عیراقی و ھەر پاسە فرەو ھۆرامییەکا/یارسانەکا دۆروبەرو کەرکووکی و خانەقینی ئانەیە مزانا، کە ۋییەردەنە "ماچو" دژمانی و لەکەنامۍ شارییەکا بۍ ۋەرانۋەرو ھۆرامییەکا و ئیسەیچ تاکو ڕادېۋ ھەر بەکاربریۊ.

(0)سه‌رنجېو چێ بنیه‌ره‌. سه‌رنجې‌

فره‌ته‌ر بوانۆ

 

هۆرامان

خاوێری تاریخیی و ئیدئۆلۆژییێ زه‌مانه‌ی

هه‌رمانه‌ی هۆرامیانێ و په‌ی هۆرامانی ئاوی به‌ خڕه‌ره‌ که‌رده‌ین.[1]

وه‌ختارێو چه‌و دنیاکێنه‌ و وه‌رانوه‌رو خوای گه‌وره‌ینه‌‌ ئه‌شۆ گردکه‌س به‌ زوانو عه‌ره‌بی به‌ینه‌وه‌ جواو ئیتر چه‌ نیازیه‌ما به‌ زوان و ئه‌ده‌بیاتو هۆرامی و پارێزنایش هه‌ن؟![2]

وه‌ڵواته‌

زه‌مانیه‌وه‌ ئێنسانی ئاوه‌زمه‌ند پایش نییانێ سه‌رو گروڵیه‌و زه‌مینی و بژیوی جه‌می و کۆماییش په‌ی وێش هۆرچنیه‌ن، دلێ گردو گلێرگا ئێنسانیانه: په‌ی مانادای، سازنای، دیماندیمکه‌رده‌ی و سامانساکه‌رده‌و وه‌زعه‌و ژیوای؛ ئه‌نه‌یاوای ئه‌و‌ ڕه‌مز و ڕازو‌ ته‌بێعه‌تی و واڕای و ڕام که‌رده‌یش؛ په‌یجۆری، شێوکه‌رد و کا‌ردۆژێ هه‌رمانا و ره‌فتارا جه‌ گردو ویه‌رانه‌‌، نه‌زه‌ر و نه‌زه‌ریێ فرێ و جۆراوجۆری دریاینێ، نویسیاینێ و وچیاینێ. هه‌رکام چا نه‌زه‌رانه و نه‌زه‌ریانه‌‌ په‌ی وێشا و یاگێ و زه‌مانو وێشانه ئیژایی و زه‌رووره‌تی تاریخییشا بییه‌ن. دماته‌ر و به‌ پاو وه‌زعه‌و زه‌مانه‌ی فره‌شا زه‌رووره‌تشا نه‌مه‌نه‌ن و نریاینێ لاوه و نه‌زه‌رێ تازه‌ته‌رێ یاگه‌گیرێشا بیێنێ. ته‌بێعه‌ته‌ن تا زه‌مانیه هانه ‌و هه‌ناسه‌و ژیوای سه‌رو زه‌مینیوه‌ بمانۆنێوه‌؛ فاڕۆجمه‌و ته‌بێعه‌تی و پروسه‌و دیالێکتیکانه‌و ژیواو گیاندارا و‌ به‌ تایوه‌ت‌ سه‌رهۆردای و خولقیای پارادایم و نه‌زه‌ریێ تازێ دلێ گلێرگاو ئینسانانه،‌ نه‌پڕچیا و ئه‌وه‌مه‌ن مه‌مانۆنێوه‌.

(0)سه‌رنجېو چێ بنیه‌ره‌. سه‌رنجې‌

فره‌ته‌ر بوانۆ

 

زەماوننەو ئەوساو گوڵپی

وەڵێنە  حەز کەرو دیمەنێ جە ژیوا و  دەگێکیما وزو وەرەچەماتا

جە ویرەوەری منەنە زەماوندێ فرێم دینێ جەگوڵپەنە، ئاوەختە من زارۆلە بێنی ، ویرما فرە وزەماوندەکا و ژەن ئاردەی گنێ پایزو زمسان، چون پایز و زمسان و هەورامانی سەخت بێ  و وەروە و وارانی فرە وارێ دەرتان وهیچ هەرمانێ نەبێ کە وەختت وەنە گیرۆ،ئیتر زەماوننە کەرێنێ، خەڵک  وەهارو هامن ڕەنج دێ و پایزو و زمسانێ نیشێرە وەریش، هەرمان  و ڕەنج و ئاوەختیە کشتوکیار بێ  پێسە ( گەنم و یەوێ،نوەی میژوویی، ماشەسیاوە ماشە چەرمە، تەماکۆ،بامیەو بایجان،ڕۆجیار پرس، کەتان، کونجەی،بویسان و کاڵەک و ترۆزی دەیم، خەیاری وەراو،شەمامە......هەتا دمایی).

(0)سه‌رنجېو چێ بنیه‌ره‌. سه‌رنجې‌

Last Updated (Wednesday, 14 September 2016 10:09)

فره‌ته‌ر بوانۆ

 

ھۆرامی تاکگەران نەك خیڵەکی

ھۆرامی تاکگەران نەك خیڵەکی

ئاکو مارانی

٨و جونو ٢٠١٦

پەیامیۋ پەی پەیامنیر/ ژورنالیستەکا کوردستانی و عیراقی و ئێرانی

بەڕێز (وەلید خالید) مدرە، ھۆرامییەکی "قەبائیل" نییەنی و خیڵ (قەبیلە) تایبەتمەندیی ھۆرامییەکا نییا و ھۆرامییەکی تا ڕادەو تاکگەرایی پەیوەندییە کومەڵایەتییەکیشا ئازادینۍ و گۆرەتەرین پیکئامای کۆمەڵایەتیی ناوچەو ھۆرامانی بنەچەن [بنەماڵەن]، نەك (قەبیلە/ خیڵ). (قەبیلە/ خیڵ) سەرۆکخیڵ ھەن؛ دەسەڵاتداریی سەروکخیڵ و ئاخا و پاشایەتیش پیۋیستا، کە گرد بڕیاریۋە چاڎیۆ بەرمشو و پەی ئاڎی گیڵوۋە. 

(0)سه‌رنجېو چێ بنیه‌ره‌. سه‌رنجې‌

فره‌ته‌ر بوانۆ

 

گەشتیاری

گەشتیاری و دەرامەتش پەی خەڵکی و پاریزنای ژیۋارو* ھۆرامانی

ئاکو مارانی

٥ی جونی ٢٠١٦

ئارو [٥و جونی ٢٠١٦] بە دیەی بەرنامەو (ڕوجیاری) کە بە ساڵیادو (کومسای) و ھەرپاسە سەیران و گەشت و گوزار چە ھۆرامان تایبەت بۍ، ھەم فرە دڵوەش بییا، کە خەڵکی بەگشتی و ھۆرامییەکی ھەر یاگیۋ ھەنۍ، پەیوەندی ویشا چنی سروشتو زادگاو ویشا پاریزنا و ھەردەم کوششکەرا گیڵاۋە ئا یاگۍ، کە دەروونشا ئاسووڎەکەرو.

(0)سه‌رنجېو چێ بنیه‌ره‌. سه‌رنجې‌

Last Updated (Tuesday, 07 June 2016 09:03)

فره‌ته‌ر بوانۆ

 
More Articles...